Ερώτηση προς την Υπουργό Πολιτισμού κατέθεσε στη Βουλή ο Βουλευτής Αργολίδας του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, Ανδρέας Πουλάς, αναδεικνύοντας την επιτακτική ανάγκη άμεσων και ουσιαστικών ενεργειών για την αναστήλωση και διάσωση της Παλαιάς Μονής Ταλαντίου στο Αραχναίο Αργολίδας.
Η Παλαιά Μονή Ταλαντίου αποτελεί μνημείο ιδιαίτερης ιστορικής, αρχιτεκτονικής και θρησκευτικής αξίας, με το καθολικό και τα παρεκκλήσιά της να χρονολογούνται από τον 14ο–15ο αιώνα και να εντάσσονται στον πυρήνα της βυζαντινής πολιτιστικής κληρονομιάς της Αργολίδας. Παρ’ όλα αυτά, το μνημείο παραμένει εγκαταλελειμμένο εδώ και αιώνες και σήμερα βρίσκεται σε άμεσο κίνδυνο κατάρρευσης, ως αποτέλεσμα της διαχρονικής αδράνειας και των σοβαρών καθυστερήσεων στην προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς στην περιφέρεια.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:
ΕΡΩΤΗΣΗ
Αθήνα, 3 Φεβρουαρίου 2026
Προς την Υπουργό Πολιτισμού
«Ανάγκη περαιτέρω ενεργειών για την αναστήλωση και διάσωση της Παλαιάς Μονής Ταλαντίου στο Αραχναίο Αργολίδας»
Η Παλαιά Μονή Ταλαντίου στο Αραχναίο Αργολίδας αποτελεί μνημείο εξαιρετικής ιστορικής, αρχιτεκτονικής και θρησκευτικής αξίας. Το καθολικό της Μονής, αφιερωμένο στους Ταξιάρχες, την Παναγία και τον Άγιο Βλάσιο, καθώς και το παρεκκλήσι της Αγίας Μαρίνας, χρονολογούνται από τον 14ο–15ο αιώνα και φέρουν σημαντικά μορφολογικά και τοιχογραφικά στοιχεία, ενταγμένα στον πυρήνα της βυζαντινής πολιτιστικής κληρονομιάς της Αργολίδας.
Παρά τη σημασία του μνημείου, η Μονή παραμένει εγκαταλελειμμένη ήδη από το 1761, ενώ σήμερα παρουσιάζει εκτεταμένες φθορές και βρίσκεται σε άμεσο κίνδυνο κατάρρευσης. Η κατάσταση αυτή δεν αποτελεί φυσικό φαινόμενο, αλλά αποτέλεσμα διαχρονικής αδιαφορίας και κυβερνητικής αδράνειας στον τομέα της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς στην περιφέρεια.
Η υπόθεση της Μονής παρέμεινε επί σειρά ετών σε εκκρεμότητα, κυρίως λόγω της απουσίας ολοκληρωμένης και εγκεκριμένης μελέτης αποκατάστασης, καθώς και εξαιτίας χρονοβόρων διοικητικών διαδικασιών που αφορούσαν τη συμπλήρωση και αξιολόγηση του σχετικού φακέλου από τα αρμόδια όργανα του Υπουργείου Πολιτισμού.
Στις 5 Δεκεμβρίου 2025 κατέθεσα, ως Βουλευτής Αργολίδας του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, ως αναφορά στη Βουλή την υπ’ αριθμ. 198/2025 ομόφωνη απόφαση – ψήφισμα του Δημοτικού Συμβουλίου Ναυπλιέων, σχετικά με την ανάγκη άμεσης διάσωσης και αποκατάστασης της Παλαιάς Μονής Ταλαντίου.
Στις 16 Ιανουαρίου 2026, το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο (ΚΑΣ) γνωμοδότησε θετικά, εγκρίνοντας την επικαιροποιημένη αρχιτεκτονική μελέτη συντήρησης και αποκατάστασης της Παλαιάς Μονής Ταλαντίου στο Αραχναίο Αργολίδας. Συγκεκριμένα, το ΚΑΣ ενέκρινε τη νέα, επικαιροποιημένη μελέτη που περιλαμβάνει τις τεχνικές προτάσεις για τη στερέωση, συντήρηση και αποκατάσταση του μνημείου.
Ωστόσο, η θετική γνωμοδότηση του ΚΑΣ δεν συνιστά άμεση λύση, αλλά αποτελεί το πρώτο βήμα για την ολοκλήρωση του έργου. Πρέπει να συνοδευτεί από συγκεκριμένες πρωτοβουλίες για την εξασφάλιση χρηματοδότησης και την υλοποίηση των αναγκαίων εργασιών αναστήλωσης.
Το σημαντικότερο δε βήμα είναι η σύναψης Προγραμματικής Σύμβασης, που θα αποτελέσει τον πλέον βιώσιμο μηχανισμό για την ολοκλήρωση του έργου. Για όλα τα παραπάνω δεν έχει υπάρξει ακόμα κάποιο συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα ή κάποια ρητή δέσμευση από τους αρμοδίους.
Τα δώδεκα (12) χρόνια που απαιτήθηκαν για την επικαιροποίηση της αρχιτεκτονικής μελέτης αποκατάστασης, καταδεικνύουν με σαφήνεια τις χρόνιες δυσλειτουργίες, τις καθυστερήσεις και την έλλειψη συντονισμού στον χειρισμό υποθέσεων προστασίας μνημείων και δημιουργούν εύλογα ερωτηματικά και ανησυχία για την ολοκλήρωση του έργου.
Βάσει των ανωτέρω, ερωτάται η κυρία Υπουργός:
1. Σε ποιες συγκεκριμένες ενέργειες έχει προβεί το Υπουργείο Πολιτισμού μετά τη θετική γνωμοδότηση του ΚΑΣ για την Παλαιά Μονή Ταλαντίου;
2. Υπάρχει δεσμευμένη χρηματοδότηση για την αναστήλωση του μνημείου και, αν ναι, από ποιο χρηματοδοτικό εργαλείο (ΠΔΕ, ΕΣΠΑ, Ταμείο Ανάκαμψης ή άλλο);
3. Προτίθεται το Υπουργείο να προχωρήσει άμεσα σε Προγραμματική Σύμβαση με την Περιφέρεια Πελοποννήσου και τον οικείο Δήμο, όπως επανειλημμένα έχει ζητηθεί από την τοπική κοινωνία;
4. Ποιο είναι το συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την έναρξη και ολοκλήρωση των εργασιών αναστήλωσης;
